‘Ruimte voor de rivier en Bouwen in de uiterwaarden’

Verslag van de bijeenkomst met mevr. Drs. Melanie Schultz van Haegen, Staatssecretaris van Verkeer en Waterstaat, gehouden op initiatief van het campagneteam van de VVD afdeling Zaltbommel, 23 februari 2006.

Stevige maatregelen zijn nodig om de toenemende risico's van wateroverlast door de rivier tot een minimum te beperken. Want de wereld wordt steeds natter, gletsjers smelten meer en meer en onze bodem daalt alsmaar verder. Dit betekent overigens niet dat ons rivierengebied volledig op slot moet: het gaat om een gezonde balans in wonen, werken en verblijven. De uitdaging van nu is voldoende bergingsruimte te creëren voor het overtollig water - een gebied zo groot als de provincie Utrecht - en tegelijkertijd diezelfde ruimte te benutten voor werken en wonen. 

De historische strijd tegen het water is in ons land steeds gevoerd met het vertrouwen op technologische oplossingen, zoals voortdurende dijkverhogingen langs de rivieren en het inrichten van de Deltawerken. Aan die eenzijdige manier van denken is plotseling een einde gekomen. De visie van nu is een combinatie van technologische maatregelen en meer ruimte voor het water, voordat het water zelf die ruimte neemt.

Het huidige beleid van Verkeer en Waterstaat is erop gericht de sociaal-economische waarden langs de rivier zo goed mogelijk te beschermen. Nog nooit woonden er zoveel mensen in dit gebied en werd er zoveel geld verdiend als nu. Daarom investeert de overheid de komende twee ruim twee miljard euro in het rivierengebied voor meer veiligheid en meer ruimtelijke kwaliteit. Circa veertig projecten zorgen voor een integrale aanpak van dijkversterking, rivierverruiming en van mogelijkheden voor wonen, werken en recreëren.Medio 2006 wordt de nota Ruimte voor de Rivier definitief vastgesteld.

Een paar belangrijke beleidspunten in deze nota zijn:

1. Reserveer enkele gebieden voor de rivier. Zet daarbij de boel niet op slot, maar leg wel drempels voor grootschalige, kapitaal-intensieve investeringen. Het kan niet zo zijn, dat dergelijke investeringen later een belemmering zouden vormen voor noodzakelijke ruimte voor het water.
2. Geef kansen aan bouwen (rood) in combinatie van landschap (groen) en water (blauw). Dat zorgt wel voor spanning met het oprukkende blauw van water; maar met het zoeken naar innovatief en meervoudig ruimtegebruik is daar beslist een antwoord op te geven. Zie waterberging als een kans: bijvoorbeeld drijvende woningen of meer ruimte voor waterrecreatie.
3. Doorbreek de economische blokkade op buitendijkse locaties waar geen gevaar voor wateroverlast bestaat. Een rigide bouwverbod op die plaatsen is bepaald ongewenst. De nota Ruimte voor de Rivier staat daarom toe te experimenteren met innovatieve bouwvormen in het rivierbed. Kernvoorwaarden daarbij zijn: meer ruimtelijke kwaliteit, meer ruimte voor de rivier en optimale veiligheid.

Deze integrale benadering levert drie winstpunten op: veiligheid, sterkere economie en grotere duurzaamheid. Dus niet kiezen voor economische stilstand ten bate van de natuur, want die keuze is er één met valse tegenstellingen. Het gaat niet om radicale keuzes voor het een, of voor het ander. De uitdaging is op een veelzijdige en creatieve manier combinaties van natuur en industrie en van recreatie en werk te vinden. Dus zowel economische ontwikkeling mogelijk maken én investeren voor veiligheid, duurzaamheid en milieu.

Een drietal VVD-beleidssuccessen die van lokaal belang zijn

1. Uiteraard de afschaf van het gebruikersdeel bij de OZB, ondanks de uitglijder, een belangrijk VVD-punt. Huiseigenaren profiteren van lagere woonlasten, maar ook de huurders besparen gemiddeld 145 euro per jaar.
2. Een tweede belangrijk punt betreft de nieuwe Bijstandswet. De VVD heeft ervoor gezorgd dat via deze wet 'solidariteit' een liberale invulling krijgt: niet alleen meer rechten, maar ook plichten. Het werkt voor de stuurkracht van individuen beter wanneer zij aan de slag zijn, dan werkeloos toekijken. Er is genoeg werk te doen. Dat dus oppakken. Wie niet wil krijgt een duwtje in de rug en bij wie echt niet wil volgen forsere maatregelen. Hulpbehoevenden komen niet in de kou te staan, maar dwarsliggers hoeven niet op de samenleving te rekenen. Dat is sociale rechtvaardigheid, ook voor de belastingbetaler.
3. Het terugdringen van de regelgeving is een serieuze zaak. Binnen Verkeer en Waterstaat bijvoorbeeld: van acht waterwetten terugbrengen tot een, plus een voor de vergunning. Doelstelling is een reductie van 25% op alle regel- en wetgeving. Een enkel overheidsloket als aanspreekpunt voor belanghebbenden is een hulpmiddel.

Tot slot een tweetal actuele VVD-wensen:

1. Een kleinere overheid, die beter functioneert: de overheid als topsporter, niet te veel vet maar wel goede prestaties.
2. Geen gesleep met schoolkinderen: dus kinderopvang van halfacht 's ochtends tot halfzeven 's avonds. Nederland is uniek in Europa met haar schoolpauzes en het feit dat kinderen ’s middags al vroeg thuis zijn. Ouders houden hiermee rekening en passen hun dagritme aan. Dit is echter niet bevorderlijk voor de gewenste gelijke kansen voor metname vrouwen om te (blijven) participeren in het arbeidsproces. De VVD wil meer keuzevrijheid voor de ouders om gebruik te maken van opvang bij de scholen.